Pod władzą carów: Litwa w XIX wieku
Link to:
Collection:
Mokslo publikacijos / Scientific publications
Document Type:
Knyga / Book
Language:
Lenkų kalba / Polish
Title:
Pod władzą carów: Litwa w XIX wieku
Publication Data:
Kraków : Universitas, 2003.
Pages:
413 p
Leidimas lietuvių k.: Carų valdžioje: XIX amžiaus Lietuva Vilnius : Baltos lankos, 1996.
Series:
Z prac Katedry Kultury Literackiej Pogranicza Instytutu Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Biblioteka Literatury Pogranicza; t. 7
Contents:
Przedmowa do wydania litewskiego — Zamiast wprowadzenia: Jaki był XIX wiek na Litwie?; Jaka była Litwa w XIX wieku? — Przegląd stanu badań nad XIX wiekiem: Rozbiory Litwy w nauce historycznej; Początki historiografii litewskiej; XIX wiek w pracach historyków okresu międzywojennego; Historiografia Litwy w XIX wieku na wychodźstwie; Historiografia sowiecka; Dwa spojrzenia na historię Litwy w XIX wieku; Współczesne tendencje w polskiej historiografii; Odrodzenie historii odrodzeniowej — Reżym rosyjski na Litwie: Cechy rosyjskiej polityki narodowościowej; Czasy Katarzyny II i Pawła I; Czasy Aleksandra I. Między unifikacją a autonomią kulturalną; Czasy Mikołaja I. Polityka „likwidacji polskich korzeni"; Koniec lat pięćdziesiątych - czasy „odwilży"; Doktryna „powrotu do rosyjskich korzeni" i rusyfikacja Litwinów (1864-1905); Zmiany w polityce władz po 1905 roku — Walki wyzwoleńcze: Echa powstania kościuszkowskiego; Epoka napoleońska. Marzenia i rzeczywistość; Romantyzm polityczny i działalność konspiracyjna w latach 1817-1823; Powstanie 1830-1831 roku; Konspiracja i represje za Mikołaja I; Powstanie 1863 roku. Działalność Murawjowa na Litwie; Powstanie 1863 roku. Cele polityczne Litwinów; Rewolucja 1905-1907 — Kościoł katolicki w życiu politycznym i społecznym: Zmiany sytuacji prawnej i ekonomicznej Kościoła katolickiego po aneksji Litwy do Rosji; Prorosyjskie tendencje wśrod duchowieństwa; Kościoł katolicki po konkordacie z 1847 roku; Epoka biskupa Motiejusa Valančiusa. Drogi litewskości do Kościoła i zwrot Kościoła ku litewskości; Epoka Valančiusa. Ruch na rzecz trzeźwości; Walka z rusyfikacją i narzuconym prawosławiem; Kształtowanie się nowoczesnego klerykalizmu litewskiego —Zmiany struktur społecznych: Społeczeństwo litewskie pod koniec XVIII wieku; Narastanie konserwatyzmu społecznego po inkorporacji Litwy do Rosji; Upadek stanu szlacheckiego; Mieszczaństwo; Chłopi; Żydzi i inne wspólnoty etniczno-wyznaniowe; Inteligencja; Burżuazja i proletariat; Stany, język ojczysty i statystyka — Skrzyżowanie kultur: swojskie i obce: Koncepcja dwu kultur narodowych i litewska kultura szlachecka; Uniwersytet Wileński (1803-1831) jako ośrodek kultury litewskiej; Instytucje naukowe w połowie XIX wieku; Ogniska litewskiej kultury demokratycznej w połowie XIX wieku; Literatura i sztuka; Oświata w warunkach otwartej rusyfikacji; Ruch wydawniczy i inne obszary życia kulturalnego w latach 1864-1904; Litewskie Towarzystwo Naukowe i Towarzystwo Przyjaciól Nauk w Wilnie. Różnice kulturowe - zarys problemu; Towarzystwo Sztuki Litewskiej i inne organizacje kulturalne — Zamiast epilogu: Ku nowoczesnemu narodowi — Tablica chronologiczna — Bibliografia — Indeks nazwisk — Od tłumacza.
Subject Category:
Reviews:
Recenzija leidinyje
Acta Baltico-Slavica. 2008, Nr. 32, p. 219-228
ISBN:
8370525431
Subject:
Related Publications:
- 500-letnia rocznica unii horodelskiej 1413 roku: między kulturą polityczną a pamięcią historyczną. Prace historyczne 2014, 141, 2, 395-407.
- "Auctor beatae pacis...". Wizerunek cara Aleksandra I w wierszach pochwalnych Marcina Poczobuta-Odlanickiego.. Senoji Lietuvos literatūra 2021, 51, 164-182.
- Donelaitis i Baranauskas: między piśmiennością a literaturą. Przegląd Środkowo-Wschodni 2016, 1, 30-67.
- Dorożki w Wilnie w latach 1864-1914. Kwartalnik historii kultury materialnej 2020, 68, 1, 87-102.
- Dwujęzyczne początki nowoczesnej literatury litewskiej: rzecz z pogranicza polonistyki. Kraków : Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas, 2008. 296 p.
- Epoka zakazu druku jako geneza litewskiej nowoczesności - zarys perspektyw. Studia interkulturowe Europy Środkowo-Wschodniej 2018, 11, 255-280.
- Filologia a tożsamość. Dwugłos polsko‑litewski o ks. Antonim Juszkiewiczu, twórcy słowników przekładowych. Acta Baltico-Slavica 2014, 38, 108-125.
- Gente Lithuana, natione Lithuana: myśl polityczna i działalność Konstancji Skirmuntt (1851-1934). Gdańsk : Arche, 2009. 487 p.
- Jakub Szymkiewicz "Szlachcic na Łopacie": satyryczny reporter "Wiadomości Brukowych".. Kraków : Collegium Columbinum, 2006. 276 p.
- Literature as a performative act; Nation as literature. Nineteenth-century Lithuanian literature from a Slavonic perspective. Historische Litauen als Perspektive für die Slavistik: verflochtene Narrative und Identitäten. Wiesbaden: Harrassowitz Verlag, 2022. P. 255-268.
- Litewska Ogólnokrajowa wystawa rolniczo-przemysłowa w roku 1928 i 1930 - historia i propaganda: rekonesans badawczy. Ogrody Nauk i Sztuk 2022, 12, 240-251.
- Michała Römera uwagi o polityce władz rosyjskich wobec Kościoła katolickiego w Kraju Północno-Zachodnim. Acta Erasmiana 2015, 8, 35-45.
- Michał Römer - "polak litewski", "krajowiec", spadkobierca tradycji Wielkiego Księstwa Litewskiego. Językowe i kulturowe dziedzictwo Wielkiego Księstwa Litewskiego. Bydgoszcz: Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, 2010. P. 84-96.
- Między narodem politycznym a etnicznym - Litwini w pierwszej połowie XIX wieku. Zapomniane dziedzictwo kulturowe na wschodzie Europy od XV do XX wieku. Zielona Góra: Oficyna Wydawnicza Uniwersytetu Zielonogórskiego, 2005. P. 81-101.
- Obraz Litwinów - głównych przedstawicieli litewskiego odrodzenia narodowego, w oczach Polaków - mieszkańców byłego Wielkiego Księstwa Litewskiego na przełomie XIX i XX wieku.. Annales universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Sectio G, Ius 2011, 58, 2, 17-32.
- O starożytnościach litewskich: mitologizacja historii w XIX-wiecznym piśmiennictwie byłego Wielkiego Księstwa Litewskiego.. Kraków : Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas, 2008. 227 p.
- "Rosyjskie Wilno" Andrzeja Murawjowa. Acta Polono-Ruthenica 2018, 23, 3, 45-57.
- Wiele historii jednego państwa: obraz dziejów Wielkiego Księstwa Litewskiego do 1569 roku w ujęciu historyków polskich, rosyjskich, ukraińskich, litewskich i białoruskich w XIX wieku.. Warszawa : Wydawnictwo Neriton, 2009. 410 p.
- W poszukiwaniu sposobów do życia - uwarunkowania społeczno-polityczne kresowej inteligencji urzędniczej w XIX stuleciu. Przypadek Stanisława Dolińskiego. Studia z Historii Społeczno-Gospodarczej XIX i XX wieku 2018, 19, 123-140.
- Zakres przestrzenny Litwy w wyobrażeniu inteligencji wileńskiej na podstawie analizy "Wladomości Brukowych (1816-1822)". Acta historica universitatis Klaipedensis 2007, 14, Baltijos regioistorija ir kultūra: Lietuva ir Lenkija. Socialinė istorija, kultūrologija, 95-107.
- "Zapiski domowe" biskupa Macieja Wołonczewskiego jako przyczynek do poznania sytuacji społecznej i językowej na terenie dawnego Wielkiego Księstwa Litewskiego pod władzą carów. Acta Baltico-Slavica 2013, 37, 65-83.
- Zaręczenie Wzajemne Obojga Narodów - trwałość i dramat wypowiedzenia. Rocznik Stowarzyszenia Naukowców Polaków Litwy 2021, 21A, 47-64.
Permalink:
https://www.lituanistika.lt/content/115520
Updated:
2025-11-17 15:21:13
Metrics:
Views: 58
Downloads: 4
Export:
